Schoentjes zetten in de kolong*

Uit: Een noken vol herinneringen

De intocht van Sint Nicolaas en zijn Pieten is reeds wekenlang aangekondigd door de TV reclames, Reclamebladen zelfs billboards met de boodschap waar men Sinterklaas- en of Pietenpakken kan huren. Als ik dit allemaal zie, moet ik terugdenken naar mijn eerste kennismaking met Sint Nicolaas en zijn ‘knechten’.
Géén discussie over de Pieten of ze zwart, wit of anders gekleurd moeten zijn.
Géén voor- en anti zwarte Pieten demonstratie..enz..enz..

Dit is één van mijn vele herinneringen aan Merauke… dit stuk gaat over mijn eerste Sint Nicolaasfeest in Merauke. (*Kolong = ruimte onder het bed).

Met de komst van vele Nederlandse ambtenaren, leerkrachten halverwege de jaren 50 van de vorige eeuw in Merauke, voormalige Ned. Nw-Guinea, maken we kennis met de Nederlandse taal -gewoontes en -tradities.
Op onze basisschool, Openbare Lagere School B, wordt vanaf de 4e klas, Nederlandse taalles gegeven. We leren: ‘vaderlandse’- en oranjeliederen, die we tijdens de koninginnedag moeten zingen, natuurlijk ook het Wilhelmus.

Het St. Nicolaasfeest of het Sinterklaasfeest wordt op school geïntroduceerd. Meester Geertsema vertelt ons het verhaal over bisschop Nicolaas van Myra (ligt in Turkije).
Het is muisstil in de klas. Met open mond zitten we aandachtig naar deze legende te luisteren. Hij laat ons enkele prentbriefkaarten zien met St. Nicolaas erop. Zo kunnen we enige voorstelling maken hoe Sinterklaas eruit ziet.

En dan, dan breekt de lang verwachte dag aan: 5 december, het Sinterklaasfeest.
Langzaam glijdt de motorboot met Sinterklaas en zijn knechten erin, over het water van de Maro rivier de haven van Merauke binnen. De gasten uit het verre Spanje, inclusief de schimmel van de Sint, staan op het dek te trappelen om aan wal te gaan.
De kleine kade aan de Maro rivier is helemaal vol met vele opgewonden ouders en kinderen. De meesten zijn Nederlanders en of Nederlandssprekende ambtenaren, die thuis zijn met deze typische Nederlandse traditie. De rest van de Meraukese inwoners staan op een veilige afstand nieuwsgierig te kijken. “Wat is er nu aan de hand, wat gebeurt er hier allemaal ?”

Een blanke man met lange grijze haren snor en baard, gekleed in een lange ‘jurk’, met een staf in de hand zittend op een paard. En al die zwart geverfde mannen… uitgedost in een rare kleding. Voor de autochtone Meraukezen, een welkome afwisseling in hun eentonig dorpsleven.

Toen de motorboot is aangemeerd, gaat het gezant uit Spanje de kade op, terwijl ze enthousiast wordt toegezongen door de menigte: “Sinterklaasje kom maar binnen met je knecht
Deze liederen klinken mij niet vreemd meer in mijn oren.

De vrouw met haar handen op haar rug was mijn moeder, een van de leerkrachten op onze school.

De Sint en zijn gevolg brengen eerst een bezoek aan de Europeese Lagere school, daarna is onze school aan de beurt.
Natuurlijk verwelkomen we de Sint met zijn liederen. We hebben immers wekenlang, na de schooltijd, geoefend om ze uit het hoofd te kunnen zingen.
“Ik kan je wel verzekeren, het is beslist niet gemakkelijk ! vooral omdat we de Nederlandse taal niet eens verstaan laat staan spreken.

De schimmel van de Sint wordt tijdelijk op het school-voetbalveldje, ‘geparkeerd’. De Sint, omringt door de leerkrachten en leerlingen, loopt naar de voor hem speciaal versierde stoel. De Pieten daarentegen hebben het heel erg druk met strooien van snoepgoed en aardnoten.
Wat een geweldige sfeer, overal blije kinderen en ouders.
“Het lijkt bijna op Koniginnedag, zelfs de meeste kantoren zijn vandaag dicht”.

We moeten allemaal op de grond zitten, voor de Sint . Zijn grote boek met een grote gouden kruis op de kaft, komt tevoorschijn. Hierin staan
de namen van niet alleen de ‘stoute’, maar ook de ‘brave’ kinderen.
De Sint bladert in zijn boek en spreek ons toe…. wat zijn wij toen erg verrast en geschrokken.
Hij had onze volle aandacht… want we konden hem heel goed verstaan. “De Sint spreekt Maleis !”.

Willekeurig noemt hij de naam op van een kind, die bij hem moet komen. Brave kinderen kregen een schouderklopje, de wat minder brave kinderen gesommeerd om beter hun best te doen.
Tot de laatste groep behoor ik.. ik moet de Sint beloven beter op te letten in de klas en mijn handschrift te verbeteren. Een 5 is het hoogste cijfer die ik voor schoonschrijven krijg. Tekenen en rekenen daarentegen ben ik wel goed in. Alle kinderen, die bij hem moeten komen, krijgen extra handvol snoepgoed toegestopt, ook de ‘stoute’ kinderen.
Met het liedje: Dag Sinterklaasje..daag..daag…zwarte Piet… zwaaien we Sint en Pieters weg.

Echt teruggaan naar Spanje doen ze nog niet .. want vanavond hebben ze nog een belangrijke missie te vervullen.
“Ze gaan, als het donker wordt, de huizen langs om kado’s te brengen” vertellen mijn moeder en zus mij. Ik moet daarom, zodra ik thuis kom, mijn (enige) schoen poetsen en voor mijn bed neerzetten. “Alleen bij gepoetste schoenen worden kado’s neergelegd” wordt mij op het hart gedrukt.
Daarmee ben ik nog niet klaar, ik moet ook mals gras en een emmer water voor de schimmel erbij doen.

Die avond kan ik door spanning en opwinding niet rustig slapen. Ik schrik een paar keren wakker en meen geluiden in huis te horen. Pratende mensen en gehinnikt van een paard…
Ik denk dat ik droom, maar ben heel erg moe om op te staan en slaap weer verder..

’s Morgens ben ik al heel vroeg op… Buiten begint het licht te worden. Een ochtendstraal probeert door een kiertje naar binnen te gluren. Ik wil opstaan als ik mijn moeder hoorde roepen: “ga nog even slapen het is nog veel te vroeg”
Nieuwsgierig naar de kado’s stap ik na een tijdje zachtjes toch maar uit bed. Zet mijn beide voeten tegelijk op de grond….. en voel zacht en vochtig aan onder mijn blote voeten en tussen de tenen …. glij uit en val op de grond…
Door het gebonk rent mijn moeder de kamer binnen, doet het raam open…. het vrolijke ochtendlicht straalt naar binnen…
En nu zie ik het pas wat er gebeurd is….. ik, ik had op een hoop paardenpoep gestapt!.
De Sint en zijn schimmel waren hier echt binnen geweest !”

Naar Startpagina

6 Reacties op “Schoentjes zetten in de kolong*

  1. wat leuk om dit te lezen en de foto`s te zien.
    Zelf heb ik ook van dergelijke indische sint foto`s.
    Ik sta naast een sinterklaas met een baard van watten.
    het zag er niet uit maar ik vond het super!!!

  2. Nies,

    Weet je nog wel toendertijd in Sentani. Geen stoomboot maar wij verwachten de sint per vliegtuig. Iedereen in spanning. Zowel op het schoolplein en met onze vriendjes uit de straat werd gesproken over de grote dag. Paul Anakotta echt een koele kikker die was niet bang. Altijd een grote mond maar een klein hartje. Sinterklaas op school. Meester Salzmann en juffrouw Groen deelden weken van te voren ons mede dat de sint en piet het Grote Boek bij zich hadden waar al onze on hebbelijk heden staat geschreven. En als je door Sint of Piet werd geroepen nou dan zwaait er wat. Iedereen deed weken van te voren goed hun best om goed voor de dag te komen. En dan was het zover. 5 December thuis iedereen in spanning. Elk geluidje zou dat de Sint zijn met zijn pietermannen. Dan werd er aan de deur geklopt. Niemand durfde de deur open te doen. Uiteindelijk werd de deur open gedaan door Inge. Verstard keken wij elkander aan. Wie zou hij tot zich roepen.

    Jopie zei hij kom eens hier. Op dat moment had ik het niet meer. Luister jij wel naar je ouders. Ja sint was mijn reactie. Ik lees hier dat je vaak te laat komt als je moeder je roep. Hoe weet hij dat dacht ik bij mezelf. Als je moeder je roep moet je direct naar huis en niet treuzelen, want anders neem ik je volgend jaar mee naar Spanje. Zijn advies nam ik ter harte. Bea was de lievelingetje. Die deed geen vlieg kwaad en spookte nooit wat uit.
    Toen was Paul aan de beurt. Nu zal het gebeuren. Piet waar is de zak. Ooh..ooh Paul zou worden meegenomen was onze indruk. Sint zei tegen Paul. Ik heb een waslijst van je onhebbelijk heden maar jij let altijd op Jopie-Bea-Robbie en Peter en Meitie(je zusje) en dat doe je goed. Piet haal jij de kado van Paul uit de zak.
    Opgelucht dat Paul niet werd meegenomen kregen ook wij onze kadootjes.

    Het afscheid lied zongen wij uit volle borst.

    Dierbare jeugdherinneringen van toen in Sentani komen bij mij op. Inge heb ik in geen jaren meer gezien. De laatste keer dat ik Inge heb gezien was tijdens haar bezoek in Eibergen bij mijn ouders. Helaas is Meitie er niet meer. Heb afscheid van haar moeten nemen in het Ziekenhuis te Hoogeveen.

    Bea’s reactie: Weet je nog van toen…….

  3. Leuk Annis………zo ging dat toen maar in de huidige kleine kinderwereld nog steeds…..is alleen jammer dat sommige volwassenen het voor elkaar krijgen om deze traditie om zeep te helpen.

    Gr Bert

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s