Muli amatoo….

In 2012 is het 50 jaar geleden, dat grote groepen nieuwkomers in Nederland afscheid moesten nemen van hun geliefde Nederlands Nieuw-Guinea. Afscheid nemen valt niet mee. Dat geldt ook voor mij toen ik Ned. Nw-Guinea in 1962 voor Nederland verruilde. Nog moeilijker was het toen ik mijn geliefde Muli verliet om in Hollandia (nu: Jayapura) naar school te gaan.  Lees ook: Papua Molukkers 45 jaar in Nederland
(* amatoo is een Ambonees woord voor o.a. vaarwel en tot ziens of het gaat je goed)

Ik woonde toen in Muli (5 km van Merauke), een plaatsje in het Zuidelijke provincie van de voormalige Nederlands Nieuw-Guinea en zat toen in Merauke op school.
3 Lagere Scholen was Merauke toen rijk, helaas was er geen vervolgscholen voor hen die de LS met goed gevolg hadden doorlopen.
In 1958 startte de Rooms Katholieke-Missie een experiment RK-MULO. (Meer Uitgebreid Lager Onderwijs).
De leerlingen werden geselecteerd uit de kinderen van de Openbare LS A (Europese LS), Openbare LS B(Maleise LS) en Rooms Katholieke LS.
Ik behoorde tot de geselecteerden, die op deze experiment MULO mochten.
Helaas na één jaar kregen we te horen dat de school géén subsidie en toestemming kreeg om door te gaan.
Einde illusie… einde droom om verder je kennis uit te breiden…

Trots …. met mijn fiets

Gelukkig kon ik mijn opleiding vervolgen op de MULO in Hollandia, de hoofdstad van Ned. Nw-Guinea.
Na de ‘grote’ vakantie zou ik naar Hollandia gaan., waar ik bij een TNS-familie in Hollandia Binnen (nu Abe Pura) in de kost zou gaan..

Afscheid ?
Naarmate het einde van de vakantie nadert krijg ik een onrustig en lusteloos gevoel.
Ik moet mijn ouders, huis en mijn vertrouwde dingen achter me laten.
De laatste dagen ben ik meestal buitenshuis te vinden. Het lijkt er wel op, dat ik al bezig ben dingen om me heen in mijn geheugen op te nemen, alsof ik bang ben om ze te vergeten.
Het afscheid nemen is begonnen.
Afscheid van de omgeving waarin ik bijna elke boom en elk struik ken. Van de schuilplaatsen van hagedissen, wanneer ik met mijn pijl en boog op ze jaag. Ik besef nu dat ik dit alles zal gaan missen.
Ik maak me zorgen om mijn witte muizen…, paarden, …honden en …kippen. Alles spookt door mijn hoofd.
Regelmatig zit ik in de manggaboom (mijn lievelingsplaats) voor me uit te staren….

Voorbereiding
De voorbereiding op mijn vertrek wordt getroffen. De ticket heeft mijn moeder al gekocht.
Samen met haar gaan we naar oom Jaco Wenno, de enige kleermaker in Merauke, om nieuwe kleren te laten aanmeten.
3 korte broeken, 1 pantalon en overhemden bestelt ze bij oom Jaco.
Een koffertje en een paar schoenen kopen bij de toko. Ik onderga dit alles als een schaap die naar de slachtbank wordt geleid..

mw de Somer – mw Jaquard en tanta Njora

Flashback
Het gaat nu echt gebeuren, ik, net 14 jaar nooit van huis weggeweest, ga nu de grote onbekende stad (-wereld) in.
Ik denk terug aan de dagelijkse dingen, die zo vers in mijn geheugen zijn.
Elke dag 5 km naar school lopen en terug, soms, heel soms krijgen we een lift van één van de zandwagens, die de enige gebruikers zijn van de verharde zandweg van Merauke naar Mopah.
Gebeurtenissen op school, thuis, altijd bezig met dieren in en om het huis, in de (moes-)tuin werken of liever gezegd spelen….
’’s Zondags naar de kerk, fluiten in een fluitorkestje, dat tijdens de dienst het zingen van psalmen en gezangen begeleidt, het ging niet altijd even zuiver, …wonder boven wonder… heeft er nooit iemand over geklaagd.
Hoe langer ik erover denk, hoe moeilijker het voor mij wordt om alles hier achter te laten. Echter er is geen weg terug…

Het vertrek
Het vertrekhalletje is nagenoeg vol. Achteraf blijkt dat de meerderheid van de aanwezigen uit wegbrengers bestaat. Er zijn veel kennissen uit Merauke gekomen om mij uit te zwaaien. Dat doet me heel goed.
Als het sein om in te stappen wordt gegeven, komt mijn vader naast me staan en legt zijn arm om mij heen. Uit zijn zak haalt hij met zijn andere hand een bijbeltje en geeft het aan mij en zegt daarbij: “Lees veel hieruit, hierin staan antwoorden op vragen die je maar kan bedenken, als je in wat voor problemen dan ook komt””. Snel neem ik afscheid  en loop zonder om te kijken het vliegtuig in.

Omdat het niet zo druk is in het vliegtuig en mag ik zelf een plaatsje uitzoeken.
Ik ga bij het raam zitten en kijk naar de achterblijvers, die nu buiten het gebouw staan en naar ons met hun zakdoeken zwaaien…. Het vliegtuig taxiet naar het begin van de startbaan, de snelheid wordt opgevoerd en na enkele minuten zijn we in de lucht…. Het is alsof ik in een roes verkeer.
In de verte zie ik de toppen van de klapperbomen, die door de wind heen en weer bewegen alsof ook zij ons vaarwel zwaaien.
Langzaam laten we de dorpen Mopah …Spadem en Muli achter ons …. Muli amatoo…..

Kom naar de Merauke reunie op zaterdag 2 juni 2012

Naar Startpagina

Een Reactie op “Muli amatoo….

  1. Hi, quote: “amatoo is een Ambonees woord voor o.a. vaarwel en tot ziens of het gaat je goed”.
    Tijdens mijn vakantie verblijf op enkele Molukse eilanden zag ik dat Amatoo o.a. wordt gebruikt als afscheidsgroet bij het verlaten van elk dorp dat ik verliet na een bezoek, bijvoorbeeld op Saparua. Dus is Amatoo niet alleen Ambonees alswel Moluks, immers Saparua is ook van de Molukken. Vriendelijke groet.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s