Herinneringen opgeschilderd

Ma Leen schildert klDit is een tekening, die mijn schoonmoeder, ma Leentje maakte bij de dagopvang van haar verzorgingshuis Residentie Buitenzorg in Groningen.

Deze tekening lijkt op het eerste gezicht op ‘zo maar’ een tekening. Een tekening zoals één van de vele tekeningen. Echter, achter deze ene tekening schuilt een bijzonder verhaal. Herinneringen van ma Leentje, die je 70 jaar terugbrengen in de tijd.

De berg, die u op de achtergrond ziet is de Gunung (berg) Seke in de buurt van het dorpje Piru in Seram op de Molukken.  Links op de tekening zijn de huizen van het dorpje Piru, in het midden een meertje en helemaal rechts onder de palmbomen zijn gevogelten te zien. Ma Leentje geeft hiermee de plek aan, waar zij tijdens de 2e Wereld Oorlog voedsel zochten.

Ma Leentje woonde toen bij haar broer en schoonzuster in.
Haar herinneringen gaan terug naar het jaar 1943. Heel Nederlands Indië is verwikkeld geraakt in de 2e WO. De Japanners bezetten Piru en de omgeving, eten is nauwelijks te vinden.
Geld heeft géén waarde meer. Sieraden, kleding en luxe huishoudelijke artikelen worden geruild tegen etenswaar.

Verschillende ziekten openbaren zich in het dorp. Eén van de ziekten is de ‘apenpokken’. Deze ziekte veroorzaakt koorts, hoofdpijn, rugpijn, vergrote lymfknopen, keelpijn, hoesten, kortademigheid en huiduitslag: kleine builtjes over het hele lichaam zelfs in het oor en alle mogelijke plaatsjes. Het is vrijwel zeker vast te stellen dat muskieten verantwoordelijk zijn voor de besmetting.

“Mijn schoonzuster blijft voor deze ‘apenpokken’ niet bespaard. De enige Inlandse arts in het dorp weet er geen raad mee, omdat er nergens medicijnen te verkrijgen zijn.
Wat deze arts op dat moment kan bedenken is, dat de patiënt slechts beter kan worden, door honden- of kattenvlees te eten en zich te wassen met de bouillon ervan.
Mijn broer stuurt mij er op uit om honden of katten te kopen of ruilen tegen kleding. Het is geen gemakkelijke opgave daar er in de omgeving nauwelijks honden en katten zijn. Dat komt omdat de bezetters (Japanners), die deze dieren als lekkernij beschouwen, alle honden en katten voor zich zelf hebben geconfisceerd.

Ma 88jr

Ma Leentje (2013)

Ik zwerf door het bos, langs de huizen aan het meertje, maar nergens vind ik een hond of een kat. Natuurlijk vertel ik de mensen aan wie ik vraag, waarvoor ik een hond of een kat nodig heb. Helaas, niemand heeft een hond of een kat voor mij.

Bij het laatste adres stonden twee mannen met elkaar te praten. Als ik ze over mijn missie vertel, zegt één van hun: “onderweg hier naar toe, zag ik een magere hond vol met schurft onder de caladiumplanten liggen”.
“O die… dat was onze hond” zegt de andere en kijkt mij aan en mompelt: “we hadden hem weggejaagd, je mag hem hebben als je wilt. Ik zal hem voor je vangen en doden”. Ik knik ‘ja’.
Hij loopt het huis binnen en even later komt hij naar buiten gewapend met een parang (kapmes). Terwijl wij voor zijn huis staan te wachten, loopt hij naar de plek waar de hond was gezien. De hond ligt nog steeds onder de caladiumplanten. Hij stapt op de hond af, doodt het dier, ontdoet het van zijn vel, maakt het helemaal schoon, snijdt het in moten en zo kan ik met honden vlees naar huis gaan.
Het vlees wordt in een grote pot gekookt…. Daarna begint de behandeling. Mijn schoonzuster wordt elke dag gewassen met (verdunde) hondenbouillon en ze krijgt  elke keer stukjes vlees te eten…
Het duurt echter niet lang of er geen hondenvlees meer in de pot zit…

Ik word weer erop uitgestuurd. Nergens en nergens zie ik een hond of een kat. Ik weet niet meer wat ik moet doen, ga op de grond zitten en doe een schietgebedje: “Ya Tuhan tolonglah hambamu” (O God help uw dienaar).
Ik sta op en vervolg mijn zoektocht… opeens schiet een kat uit de struiken. Ik loop snel achteraan om te kijken waar de kat naar toe gaat. In één van de huizen gaat de kat naar binnen.
Ik klop op de deur, een vriendelijke man komt naar buiten. Ik vertel hem waarvoor ik een kat nodig heb en bied hem daarvoor een kostuum aan.

Deze vriendelijke man gaat ermee akkoord en is bereid mij hiermee te helpen…
Ik moet maar even gaan zitten. Na een tijdje komt hij terug met het kattenvlees.
Gelukkig, de behandeling kan voortgezet worden…  of de behandeling helpt? Dat blijkt uit de droge korstjes, die mijn schoonzuster elke ochtend in haar bed aantreft.
Na 2 weken is zij helemaal korstvrij en geneest daarna vrij spoedig van de apenpokken”
De medische wereld zal natuurlijk haar vraagtekens zetten over deze behandeling, maar in Piru (Seram) anno 1943, tijdens de 2e WO ……

Naar Startpagina

2 Reacties op “Herinneringen opgeschilderd

  1. Onder normale omstandigheden zou ik het misschien niet doen, zowel in de plaats van ma Leentje als van haar schoonzuster, Heel moedig van beiden. Een mooi verhaal. groeten, Yolande Beer.

  2. Wat een mooi moment om het verhaal van Oma Leentje hier te lezen Anis. Dank je wel
    Heel veel kracht en sterkte voo de komende tijd nu het afscheid daar is. Dat haar levenskracht in al haar dierbaren door mag leven.
    Geertje Ferbeek

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s